عباس مجیدی، مجسمهساز، مدرس و پژوهشگر هنر، با انتقاد از نبود سازوكار روشن و نظاممند حمایتی در عرصه هنرهای تجسمی كشور، در گفتوگو با رادیو فرهنگ تأكید كرد: چرخه «تولید، توزیع، مصرف و حفاظت از حریم اثر» در اقتصاد هنر ایران با اختلالات جدی مواجه است و هنرمند مستقل در این مسیر، عمدتاً با تكیه بر سرمایه شخصی، عشق و انگیزه فردی به فعالیت خود ادامه میدهد.
مجیدی در گفتوگوی زنده با برنامه «هفت اقلیم»، با تشریح وضعیت معیشتی هنرمندان مستقل گفت: شرایط برای هنرمندی كه میخواهد در جامعه امروز بهصورت مستقل فعالیت كند، بسیار دشوار است. در حوزه هنرهای تجسمی، بهویژه مجسمهسازی، هزینه تهیه مواد اولیه و ساخت اثر بسیار بالاست، اما ساختار تضمینشدهای مانند حقوق پایه، بیمه جامع و نظاممند یا حمایت پیشینی برای تأمین هزینههای خلق اثر وجود ندارد. هنرمند باید با سرمایه شخصی اثر خود را تولید كند و سپس در فضای نامطمئن بازار و گالریها منتظر بماند تا شاید اثرش به فروش برسد.
وی با اشاره به نبود شفافیت در بازار هنر تصریح كرد: هنوز از یك نظام دقیق، كارشناسیشده و شفاف برای قیمتگذاری آثار هنری برخوردار نیستیم. هنرمندانی با 30 یا 40 سال سابقه مستمر فعالیت هنری وجود دارند كه همچنان از جایگاه شایسته و امنیت روانی و اقتصادی لازم برخوردار نیستند. فراخوانها، رویدادهای شهری و فعالیت گالریها نیز در بسیاری موارد تنها برای گروه محدودی كارایی دارند و نمیتوانند پاسخگوی نیازهای بدنه گسترده هنرمندان كشور باشند.
این هنرمند و پژوهشگر در ادامه با بررسی ریشههای تاریخی اقتصاد هنر معاصر گفت: در گذشتههای دور، هنر پیوندی تعریفشده با نهادهایی مانند دربار، حكومت یا كلیسا داشت؛ اما مفهوم مدرن اقتصاد هنر كه حدود یك قرن سابقه دارد، بر استقلال، خلاقیت فردی و بازار استوار شده است.
مجیدی افزود: بازار هنر معاصر زنجیرهای پیوسته شامل «تولید، توزیع، بازار مصرف و سرمایهگذاری و در نهایت حفاظت و صیانت از اصالت اثر» است. هنگامی كه این زنجیره در ساختار فرهنگی یك كشور ناقص یا ناكارآمد باشد، تنها گروهی محدود در قالب حراجیها یا با اتكا به برندینگ خاص از بازار هنر منتفع میشوند و بخش بزرگی از هنرمندان و آثار اصیل كمتر دیده میشوند.
برنامه «هفت اقلیم» از برنامههای تخصصی گروه ادب و هنر رادیو فرهنگ است كه با حضور هنرمندان، پژوهشگران و صاحبنظران، مسائل و تحولات حوزه هنر و ادبیات را بررسی و واكاوی میكند.
